Psycholog Poznań: Zespół lęku uogólnionego (GAD)

Autor: Adam Zawielak
Opublikowano: 2013-08-04

Czy przez większość dnia towarzyszy Ci uczucie lęku, wewnętrznego niepokoju? Towarzyszy Ci on także podczas zasypiania i utrudnia sen? Ciągle jesteś pobudzony, a twoje mięsnie są napięte? Czy stale zamartwiasz się o wszystko i o wszystkich? Czy czujesz się tym już zmęczony i masz dość ? Czy trudno Ci się skoncentrować?

Zespół lęku uogólnionego (z ang. GAD – Generalized Anxiety Disorder , inaczej – lęk uogólniony) jest to zaburzenie psychiczne zaliczane do zaburzeń lękowych. Zdefiniowane w klasyfikacji ICD-10 jako przewlekłe, wolno płynące, bezprzedmiotowe stany niepokoju i poczucia zagrożenia, utrzymujące się uporczywie przez cały czas i nie modyfikowane zewnętrzną sytuacją. Zaburzenia te trwają ze zmiennym nasileniem, przez co najmniej 6 miesięcy.

Typowe objawy zespołu lęku uogólnionego:

·         ciągła obawa przed tym, co może się wydarzyć; lęk przed nieszczęściem, które może dotknąć chorą osobę lub jej bliskich;

·         unikanie uczęszczania do szkoły, pracy;

·         ciągłe bóle głowy, brzucha, karku, nudności, wymioty i przewlekłe bóle żołądka;

·         zaburzenia snu, problemy z zasypianiem, budzenie się, niespokojny sen/niewysypianie się;

·         uczucie permanentnego zmęczenia;

·         problemy z koncentracją lub uczucie pustki w głowie;

·         łatwe męczenie się;

·         drażliwość;

·         napięcie mięśniowe;

·         stałe uczucie podenerwowania, irytacji.

Przyczyny zespołu lęku uogólnionego:

Jego pochodzenie nie jest dokładnie zbadane. Dlaczego dochodzi do powstania się zespołu lęku uogólnionego? Może to być spowodowane kilkoma czynnikami, jak np. zaburzenia w neuroprzekaźnictwie (m.in. niedobór neuroprzekaźnika GABA). Inną często wskazywaną w literaturze przyczyną jest też ciągłe pobudzenie behawioralnego układu hamowania w mózgu, który odpowiada za pojawienie się uczucia strachu w momentach zagrożenia. Może to być również tzw. zakłócenia filtru poznawczego – skupianie się na zagrożeniu. Wpływ mają także wyparte konflikty wewnętrzne czy czynniki genetyczne.

W zaburzeniu lęku uogólnionego głównym objawem jest zamartwianie się. Jest to łańcuch myśli o negatywnym, fatalistycznym zabarwieniu. Dotyczy przyszłych wydarzeń o niepewnym rezultacie. U pacjentów z tym zaburzeniem rozróżnia się dwa rodzaje martwienia się:

Typ 1 – dotyczy zewnętrznych wydarzeń np. utrata pracy, brak środków do życia i wewnętrznych, jak np. własne zdrowie

 Typ 2 – dotyczy samego martwienia się np. „martwienie się doprowadzi mnie do szaleństwa”, „nie mogę kontrolować własnego martwienia”, „to nienormalne, aby się tak martwić”

 

Pacjenci z GAD najpierw tworzą pozytywne przekonania na temat martwienia się np. „myślenie o problemach ewentualnych pozwala mi przejąć nad nimi kontrolę”. Potem jednak, gdy zaczyna rozwijać się martwienie typu 2 zaczynają czuć się już z tym bardzo źle. Trudno jest im jednak uniknąć zupełnie martwienia się, gdyż to stoi w sprzeczności z wypracowanymi wcześniej pozytywnymi przekonaniami na temat martwienia. Z drugiej strony bardzo starają się unikać martwienia się, bo boją się, że w końcu oszaleją.

Jakie są możliwe formy leczenia zespołu lęku uogólnionego?

Leczenie obejmuje psychoterapię, farmakoterapię oraz wspomagające metody relaksacyjne. W leczeniu farmakologicznym znalazły zastosowanie m.in. leki przeciwdepresyjne, leki przeciwlękowe i inne leki psychotropowe. Psychoterapia polega głównie na terapii poznawczej (lub poznawczo-behawioralnej) i interpersonalnej. Wczesna diagnoza i szybko podjęte leczenie mogą znacznie złagodzić nasilenie występującego lęku, ułatwić kontakt z innymi ludźmi, a przede wszystkim poprawić jakość życia chorego.

                Celem psychoterapii jest przede wszystkim zmiana przekonań pacjenta na temat martwienia się. Ważnym elementem jest porzucenie unikania martwienia się i zachowań kontrolujących ten proces. Następnie kładzie się nacisk na wypracowanie nowych przekonań odnośnie martwienia, jako jednej z metod radzenia sobie z problemami.



‹ Powrót do listy z aktualnościami